Hôm nay : Thứ Tư , Ngày 26, Tháng 9, Năm 2018

Khi nào người Việt mới mua nổi “xe tốt, giá rẻ”?

Ngày đăng : 29/12/2017
Lượt xem: 161

Báo cáo nghiên cứu của Solidiance (06/2017) cho thấy cứ 1.000 người Việt Nam mới có 16 người sở hữu ô tô. Con số này thấp hơn rất nhiều so với các nước trong khu vực. Một nguyên nhân chủ chốt là giá ô tô tại Việt Nam vẫn cao hơn so với các quốc gia khác trong khu vực.

Điều này là do một số rào cản. Việt Nam đang áp mức thuế và phí cao để bảo vệ ngành ô tô nội địa. Các khách hàng hiện đang phải trả đến 3 loại thuế và 5 loại phí khác nhau.

Người tiêu dùng đang phải chịu một nghịch lý về giá xe hơi, mua một chiếc ở Việt Nam bằng ba chiếc ở nước bạn. Khi tín hiệu tích cực về việc khơi dậy giấc mơ sở hữu ô tô trong tầm tay khi thuế nhập khẩu ô tô từ ASEAN về 0% vào đầu 2018 thì một chính sách mới được ban hành, có thể khiến giấc mơ này xa hơn trong tầm với của nhiều người tiêu dùng Việt.

Do thuế nhập khẩu ô tô từ ASEAN về 0% đi kèm lo ngại lượng xe nhập khẩu sẽ ồ ạt tràn vào nước ta trong năm 2018, nên ngày 17/10 vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định 116/2017 về điều kiện nhập khẩu, kinh doanh ô tô áp dụng vào năm 2018 (Nghị định 116).

Chủ trương ban đầu của chính sách là đảm bảo quyền lợi cho người tiêu dùng bởi Nghị định 116 tạo dựng những tiêu chuẩn, quy định phi thuế quan cho doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực ô tô. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia dự đoán rằng, với Nghị định 116 mới đây, người tiêu dùng sẽ phải “gánh” những hệ lụy trực tiếp, tức thì, có ảnh hưởng không nhỏ đến kinh tế, quyền lợi, lựa chọn và chất lượng cuộc sống.

Đối với chính sách mới được nhiều doanh nghiệp trong ngành ô tô đánh giá là “làm lãng phí thêm thời gian và làm tăng chi phí”, sự kỳ vọng của người tiêu dùng về việc sở hữu xe ô tô gần hơn trong tầm tay sẽ không xảy ra. Doanh nghiệp ước tính cần tới 2 tháng và chi phí khoảng 10.000 USD phát sinh cho việc thử nghiệm một kiểu loại trong từng lô hàng theo quy định mới. Chi phí này không chỉ tạo gánh nặng cho doanh nghiệp mà còn trực tiếp ảnh hưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng vì sẽ tác động vào giá xe và tạo ra sự khan hiếm nguồn hàng.

Đối với xe nhập khẩu, trước tiên và rõ rệt nhất, giá xe sẽ biến động bởi chính sách mới. Nếu nhìn vào giá bán xe công bố cho năm 2018 có thể thấy rõ những kỳ vọng của người dân về việc giá xe giảm sâu đã không hề diễn ra.

Nghị định 116 mới với nhiều rào cản sẽ khiến chi phí nhập khẩu và kiểm định tăng lên, như phải có giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại ô tô nhập khẩu được cấp bởi cơ quan tổ chức có thẩm quyền nước ngoài trước khi được thử nghiệm tại Việt Nam, có đường thử chuyên dụng, kiểm tra thử nghiệm theo từng lô thay vì chứng nhận theo kiểu loại…, khiến các lô xe ô tô nhập khẩu mới (chưa qua sử dụng) bị đội chi phí lên cả trăm triệu đồng, thay vì được giảm theo các quy định mới từ năm 2018. Với mỗi một lô xe về, mỗi xe sẽ gánh thêm hàng chục triệu đồng, dẫn tới giá xe bán ra cho khách hàng sau khi cộng các khoản phí, thuế khác cũng sẽ tăng thêm. Khách hàng sẽ phải chi thêm tiền để trả cho chiếc xe mà mình mua sắm.

Người tiêu dùng cũng sẽ phải chờ đợi lâu hơn. Nghị định 116 dù chưa chính thức có hiệu lực nhưng đã tác động lớn tới thị trường ô tô nhập khẩu trong nước. Từ nay đến quý I/2018, nhiều mẫu xe nhập khẩu phổ biến như Toyota Fortuner, Honda CR-V, Honda Civic hay Ford Ranger đều sẽ không thể đưa về nước như dự kiến. Trên thị trường ôtô Việt Nam những tháng cuối năm, nhiều khách hàng phản ánh họ bất ngờ bị huỷ đơn đăng ký mua xe nhập khẩu. Đại diện Ford Việt Nam xác nhận, đã có yêu cầu các đại lý ngưng nhận đặt hàng hai mẫu xe Ford Ranger và Explorer, thuộc lô sản xuất ở nước ngoài tháng 1 và tháng 2. Do đó, trong quý I/2018, hàng sẽ khan hiếm và chưa thể dám chắc được các mẫu xe này được nhập về thế nào trong quý 2 hay quý II/2018.

Đánh giá về nhận định khi cho rằng Nghi định 116 ưu ái phát triển ngành ô tô trong nước, PGS. TS. Phạm Bích San - Viện trưởng Viện Nghiên cứu tư vấn và phát triển chia sẻ: “Chúng ta chưa có một nền sản xuất ô tô trong nước thực sự. Nếu qua công cụ chính sách để hạn chế nhập khẩu, dù chúng ta nghĩ rằng chúng ta đang tạo điều kiện thúc đẩy phát triển nền sản xuất nội địa, nhưng thực tế, chúng ta chỉ đang đóng góp cho nước ngoài theo một hình thức khác. Do vậy, nên để cho người tiêu dùng được chủ động lựa chọn hàng hóa tốt hơn, với giá thành rẻ hơn, thay vì điều tiết tiêu dùng thông qua công cụ chính sách.”

Tôn trọng quyền lợi người tiêu dùng là vấn đề tối quan trọng nhằm đảm bảo sự phát triển của ngành công nghiệp ô tô trong dài hạn. Một thị trường có sự cạnh tranh bình đẳng, đặt quyền lợi của người tiêu dùng lên trên mới có thể phát triển bền vững, lâu dài.

Lãnh đạo VAMA đề xuất Chính phủ cân nhắc, xem xét tổng thể để tạo ra môi trường kinh doanh minh bạch, thống nhất và ổn định cho các nhà đầu tư. VAMA kiến nghị: Tạm hoãn thi hành các quy định đối với nhập khẩu ôtô có trong Nghị định 116 ít nhất 6 tháng, sửa đổi yêu cầu của giấy chứng nhận kiểu loại ở nước ngoài, thay đổi quy định với yêu cầu kiểm định đối với từng lô xe nhập khẩu và cuối cùng là bỏ yêu cầu về đường thử xe (dài 800m).

Trong khuôn khổ Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) 2017, các nhóm công tác về ô tô và xe máy, Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu và Hiệp hội Doanh nghiệp Bắc Âu đã kiến nghị sửa đổi một số quy định tại Nghị định 116/2017/NĐ-CP của Chính phủ.

Các doanh nghiệp cũng đề xuất Chính phủ tiếp tục áp dụng các quy định nhập khẩu và đăng kiểm hiện hành cho những xe nhập khẩu đã được đặt hàng trước thời điểm ban hành Nghị định 116 (ngày 17/10/2017) nhưng sang năm 2018 mới về đến Việt Nam.

“Việc yêu cầu giấy chứng nhận của cơ quan quản lý nước sở tại bản thân tôi cũng cảm thấy bất hợp lý, Việt Nam cũng không có quy định nào tương tự như vậy với ô tô trong nước xuất khẩu. Tôi nhìn nhận ở đây có dấu hiệu cài cắm chính sách, tạo thêm giấy phép con cho doanh nghiệp, nhà đầu tư", Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng nhận định tại buổi đối thoại trực tiếp với Hiệp hội các doanh nghiệp Nhật Bản ngày 13/12 vừa qua.


 

Theo Dân trí